ارزیابی تاثیر رطوبت و نوع کمباین برداشت بر افت‌های کمی و کیفی برنج رقم چمپا

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار پژوهش، بخش تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان، سازمان تحقیقات، آموزش و

2 استادیار، گروه مهندسی بیوسیستم، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید چمران، اهواز، ایران

3 کارشناس‌ارشد، هنرستان کشاورزی شهید رجایی، رامهرمز، ایران

10.22034/jrmam.2022.10219.568

چکیده

برنج یکی از مهم‌ترین محصولات تابستانه است که طی چند سال اخیر توسط کمباین‌هایی با مکانیزم‌های متفاوت برداشت می‌شود. در این تحقیق میزان تلفات کمّی و کیفی برنج رقم چمپا در شهرستان رامهرمز بوسیله کمباین‌های مختلف در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی به روش کرت‌های یک بار خرد شده مورد ارزیابی قرار گرفت. کرت‌های اصلی شامل مقادیر رطوبت محصول در هنگام برداشت در سه سطح 21-19، 23-21 و 25-23 درصد، و کرت‌های فرعی شامل نوع کمباین در چهار سطح کمباین غلات دارای کوبنده سوهانی، کمباین غلات دارای کوبنده دندانه‌میخی، کمباین برنج مدل ورلد دارای کوبنده دندانه‌میخی و کمباین برنج مدل چری دارای کوبنده دندانه‌میخی بودند. نتایج نشان داد که تلفات کمّی و کیفی تحت تاثیر معنی‌دار رطوبت قرار گرفت. از نظر رطوبتی، کمترین و بیشترین تلفات کمّی به‌ترتیب با مقدار 60/3 درصد در رطوبت 23-21، و مقدار 87/3 درصد در رطوبت 21-19 درصد، اتفاق افتاد. همچنین کمترین و بیشترین تلفات کیفی به-ترتیب با مقدار 37/1 درصد در رطوبت 25-23 درصد، و 01/3 درصد در رطوبت 21-19 درصد مشاهده شد. طبق نتایج، تمام اجزای مختلف تلفات کمی، به جز قسمت هد کمباین، و نیز تمام اجزای مختلف تلفات کیفی، تحت تاثیر معنی‌دار نوع کمباین‌ها قرار گرفت. کمترین و بیشترین مقادیر افت کمی به‌ترتیب متعلق به کمباین برنج مدل ورلد با 97/2 درصد و کمباین غلات با کوبنده سوهانی با 83/4 درصد بود. همچنین از نظر افت کیفی، کمترین و بیشترین مقادیر به‌ترتیب به کمباین برنج مدل چری با 32/1 درصد و کمباین غلات با کوبنده سوهانی با 99/3 درصد تعلق داشت.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Evaluation of the effect of moisture and type of harvest combine on quantitative and qualitative losses of rice Champa cultivar

چکیده [English]

Rice is one of the most important summer crops that is harvested in recent years by combine harvesters with different mechanisms. In this study, the amount of quantitative and qualitative losses of Champa cultivar in Ramhormoz city was evaluated by different combines. This research was conducted in a randomized complete block design with the method of split plots. The main plots were the crop moisture at harvest time included three levels: 19-21 percent (M1), 21-23 percent (M2) and 23-53 percent (M3) and the secondary plots were the combine types included four levels: cereal combine, with raspbar thresher (C1), cereal combine, with spike type thresher (C2), rice combine, World model, with spike type thresher (C3) and rice combine, Chery model, with spike type thresher (C4).
The results showed that quantitative and qualitative losses related to moisture were significant. In terms of moisture the lowest and highest total quantitative losses obtained in M2 with 3.60 percent and in M1 with 3.87 percent, respectively; and the lowest and highest total qualitative losses obtained in M3 with 1.37 percent, and in M1 with 3.01 percent, respectively. Also, all the different components of quantitative losses, except for the head section, as well as the various components of qualitative losses related to the type of combine were significant. In terms of total quantitative losses, the lowest and highest values were belonged to C3 with 2.97 percent and C1 with 4.83 percent, respectively, and in terms of qualitative total losses, the lowest and highest values were belonged to C4 with 1.32 percent and C1 with 3.99 percent, respectively.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Qualitative losses
  • Quantitative losses
  • Rice Champa cultivar
  • Rasp bar thresher
  • Spike type thresher