توسعۀ حسگر نرم برای پایش دمای پالتهای سردخانه میوه با به کارگیری انتخاب ویژگی نظارتشده
دوره 14، شماره 2، تابستان 1404، صفحه 83-100
https://doi.org/10.22034/jrmam.2025.15032.739
سید متین مرتضوی، سعید مینائی، علیرضا مهدویان، محمد هادی خوش تقاضا
چکیده دمای مناسب نگهداری محصولات کشاورزی، به ویژه میوهها و سبزیها، عامل کلیدی در کاهش فساد و ضایعات است. پیرامون موضوع افزایش وضوح مکانی پایش دمای زنجیرۀ سرد مواد خوراکی فاسدشدنی، محبوبترین راهحل بکارگیری روشهای برآورد دما است. هدف این پژوهش توسعۀ یک حسگر نرم برای سنجش دمای پالتهای میوه با بکارگیری تکنیک انتخاب ویژگی نظارتشده به منظور تعیین موقعیت نصب حسگرهای سختافزاری مورد نیاز و رتبهبندی آنها بود. افزون بر این؛ قابلیت اعتماد به رتبهبندی مستخرج از این روش انتخاب ویژگی، با بکارگیری یک الگوریتم فراابتکاری (بهینهسازی کلونی مورچگان) ارزیابی شد. برای جمعآوری دادههای مورد نیاز، یک دادهنگار بر پایۀ فناوری آردوینو ساخته شد تا امکان ثبت مقادیر دما در نقاط مختلف پالتهای میوۀ هلو موجود در یک سردخانه را بهشکل میدانی فراهم آورد. همچنین، از شبکههای عصبی با تأخیر زمانی بهعنوان الگوریتم تخمینگر این حسگر نرم استفاده شد. در نهایت، عملکرد حسگر نرم توسعهیافته با بکارگیری آزمون خارج-از-نمونه مورد ارزیابی قرار گرفت. ارزیابی این سامانه نشان داد که میانگین RMSE برآوردهای آن در نقاط مختلف پالتی که در یک سناریوی دمایی کاملاً متفاوت و در یک مکان کاملاً متفاوت در سردخانه قرار دارد، بین 8/0 تا 0/1 کلوین بود که برای شرایط «آموزش تحت صرفاً یک سناریو» دستاورد مطلوبی به شمار میآید. نتایج، حاکی از پتانسیل بالای انتخاب ویژگی نظارتشده؛ بهعنوان یک روش ساختارمند و غیرسلیقهای در تعیین بهترین موقعیتها برای نصب حسگرهای سختافزاری مورد نیاز بود، اگرچه مقدار میانگین RMSE حاصل از موقعیت انتخابی توسط بهینهسازی کلونی مورچگان برای حالت «هر-پالت-یک-حسگر» به شکل محسوسی پایینتر بود. لذا پیشنهاد میشود برای کاهش تعداد حسگرهای سختافزاری مورد نیاز، بکارگیری روشهای دیگر نیز مورد بررسی قرار بگیرد.
