امروزه یکی از مهمترین بحثهای کابردی و مدیریتی، بحث میزان مصرف انرژی در فعالیتهای مختلف است. این مقاله به بررسی تأثیر دما و همزن روی شاخصهای انرژی حاصل از تولید بیوگاز از فضولات گاوی پرداخته است. در این پژوهش از یک هاضم بیهوازی در مقیاس صنعتی به حجم 925 لیتر استفاده شد. آزمایشها در 8 تیمار مختلف شامل دمای (20 الی °C25)، دمای (26 الی °C30)، دمای (31 الی °C35) و دمای (36 الی °C40)، همراه و بدون استفاده از همزن، در قالب طرح فاکتوریل بر مبنای بلوکهای کامل تصادفی انجام شد. بیشترین مقدار بیوگاز تولیدی مربوط به تیمار با دمای (36 الی °C40) همراه با همزن و کمترین مقدار مربوط به تیمار با دمای (20 الی °C25) بدون همزن،که بهترتیب برابر با 61 و 7/8 لیتر به ازای هر کیلوگرم فضولات تازه بود. تیماری که دارای بیشترین بیوگاز تولیدی بود بهدلیل میزان انرژی مصرفی بالای گرمکن، از نظر تولید انرژی به صرفه نشد و میزان نسبت انرژی آن برابر با 8/0 به دست آمد. بهترین میزان نسبت انرژی در تیمار با دمای (31 الی °C35)که دارای همزن و کمترین میزان نسبت انرژی در تیمار با دمای (20 الی °C25) بدون همزن بهترتیب معادل با 13/1 و 58/0 بود.
