تعیین شاخص‌های انرژی در چرخه حیات پنبه به‌منظورتهیه بذر و کشت مجدد آن در روش‌های مختلف خاک‌ورزی (مطالعه موردی در شهرستان ورامین)

نویسندگان

چکیده

تجزیه و تحلیل شاخص های مهم انرژی در کشت پنبه شامل کلیه مراحل در تولید بذر پنبه‌دانه از مرحله تهیه بستر بذر تا پس از برداشت (کرک‌گیری دانه‌پنبه) است. در ایران پژوهش‌هایی تا مرحله برداشت در روش خاک‌ورزی مرسوم انجام شده است و پژوهش از مرحله تهیه بستر بذر تا مرحله پس از برداشت در روش‌های مختلف خاک‌ورزی انجام نگرفته است. در این مطالعه مقدار مصرف انرژی از مرحله بستر بذر تا مرحله پس از برداشت (کرک‌گیری کردن بذر) در روش‌های مختلف خاک‌ورزی انجام گردیده است. تیمارهای خاک‌ورزی که بر اساس کاهش مقدار مصرف انرژی تقسیم‌بندی شده‌اند، شامل خاک‌ورزی مرسوم، کم‌خاک‌ورزی، حداقل-خاک‌ورزی و بی‌خاک‌ورزی (کاشت مستقیم) بودند که در قالب طرح بلوک کاملاً تصادفی مورد ارزیابی قرار گرفتند. نتایج به‌دست آمده نشان داد که خاک‌ورزی مرسوم با میانگین عملکرد ?/???? کیلوگرم در هکتار دارای بیش‌ترین مقدار و تیمار بی‌خاک‌ورزی با میانگین عملکرد ?/???? کیلوگرم در هکتار دارای کم‌ترین مقدار تولید وش پنبه گردید. نتایج تحقیقاتی این پژوهش نشان داد که خاک‌ورزی مرسوم دارای بیش‌ترین مقدار مصرف انرژی (MJ/ha ??/?????) و تیمار بی‌خاک‌ورزی دارای کم‌ترین مقدار مصرف انرژی (MJ/ha ??/?????) است. بیش‌ترین انرژی مستقیم در روش خاک‌ورزی مرسوم با مقدار MJ/ha??/????? و کم‌ترین آن در روش بی‌خاک‌ورزی با مقدار MJ/ha??/????? به‌دست آمد. بیش‌ترین انرژی مصرفی مستقیم مربوط به نهاده آبیاری و سپس سوخت به‌ترتیب با مقادیر انرژی مصرفی (MJ/ha ???? و ?/????) بود. مقدار کل انرژی صرف شده غیر‌مستقیم که شامل سموم و کودهای شیمیایی است، معادل MJ/ha ??/????? محاسبه شد. بیش‌ترین کارایی و بهره‌وری انرژی در روش خاک‌ورزی مرسوم به ترتیب با مقادیر MJ/ MJ??/? و kg/MJ ??/? و کم‌ترین آن در بی‌خاک‌ورزی MJ/ MJ ??/? وkg/MJ ??/?به‌دست آمد. با توجه به نتایج تحقیقات و بیش‌تر بودن کارائی و بهره‌وری انرژی در روش خاک‌ورزی مرسوم، می‌توان این روش را به عنوان روش خاک‌ورزی در این منطقه توصیه نمود.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Determination of energy efficiency and productivity in cotton life cycle in order to prepare the seed and re-cultivate it in different tillage methods (Case study in Varamin city)

نویسندگان [English]

  • fereydoun keshavarzpour
  • Yahya Ajabshirchi
  • Mohammad Ali Maysami

چکیده [English]

Analysis of important energy indices in cotton cultivation is includes all stages in seed production of cotton seed from the stage of seed bed preparation until after harvest (cotton seed cracking). In Iran, up to harvesting studies have been done in conventional tillage method, and no research has been done from seed preparation till post harvest stage in different tillage methods. In this study was investigated the amount of energy consumed from seed bed stage to post harvest stage (seed cracking) in different tillage methods. Tillage treatments that were divided by reduction in energy consumption included conventional tillage (CT), low tillage(RT), minimum tillage (MT) and no tillage (direct planting) that were evaluated in a completely randomized block design. The results showed that conventional tillage with average yield of ????.? kg/ha had the highest yield and tillage treatment with average yield of ????.? kg/ha had the least amount of cotton yield. The results of this study showed that conventional tillage had the highest energy consumption (?????.?? MJ/ha) and no tillage treatment had the lowest energy consumption (?????.?? MJ/ha). The highest direct energy consumption were in conventional tillage method (?????.?? MJ/ha) and the no tillage method had the lowest direct energy consumption (?????.?? MJ/ha). The highest direct energy consumption was related to irrigation input and then fuel consumption respectively with ???? and ????.? MJ/ha. The total amount of indirect energy consumed, including pesticides and fertilizers, was calculated to be ?????.?? MJ/ha. The highest Energy Ratio and energy Productivity were obtained in conventional tillage respectively values of ?.?? MJ/MJ and ?.?? kg/MJ and the lowest values were obtained in no tillage respectively with ?.?? MJ/MJ and ?.?? kg/MJ. According to the results of researches and the higher Energy Ratio and energy Productivity in conventional tillage method, this method can be recommended as a tillage method in this area.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Energy
  • Cotton
  • Seed Preparation
  • Tillage
  • Energy Ratio
  • Life Cycle