پژوهش‌های مکانیک ماشینهای کشاورزی

پژوهش‌های مکانیک ماشینهای کشاورزی

تاثیر اندازه‌های مختلف مزارع بر کارایی فنی مزارع برنج (مطالعه موردی: شهرستان رشت)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 گروه اقتصاد کشاورزی، دانشکده علوم کشاورزی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران.
2 گروه مهندسی بیوسیستم، دانشکده علوم کشاورزی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران.
چکیده
هدف مطالعه حاضر، تجزیه و تحلیل کارایی و نسبت شکاف فناوری مزارع برنج شهرستان رشت می‏باشد. برای انجام تحقیق از اطلاعات 531 کشاورز استفاده شده است. این اطلاعات در سال 1397 با استفاده از روش نمونه‌گیری خوشه‌ای متناسب با حجم جامعه به دست آمد. به منظور اجتناب از اریب ناشی از مطالعه کشاورزان دارای صفات و رفتارهای تصمیم‌گیری متفاوت، مزارع نمونه با استفاده از تحلیل خوشه‌ای و بر حسب اندازه به سه گروه کوچک، متوسط و بزرگ تقسیم شدند. در این مطالعه جهت برآورد کارایی فنی نسبت به مرز گروهی، از مدل تحلیل پوششی داده‌ها (DEA) استفاده ‌شد و برای برآورد نسبت شکاف فناوری(TGR) از روش فرامرزی(Metafrontier) استفاده شده است. نتایج نشان داد که متوسط کارآیی فنی گروهیِ بهره‌برداران مزارع کوچک 2/85 درصد، برای بهره‌برداران مزارع متوسط 3/88 درصد و در مزارع بزرگ 1/89 درصد می‌باشد. یعنی این واحد‌ها با به‌کار‌بردن میزان مشخصی از نهاده‌های تولید، به‌طور متوسط به‌ترتیب حدود 85 درصد، 88 درصد و 89 درصد مقدار محصولی را تولید می‌کنند که با استفاده از میزان نهاده فعلی و سطح فناوری موجود می‌توانست تولید شود. افزون بر این، نتایج حاصل از تخمین کارایی فنی نسبت به تابع فرامرزی نشان داد که شکاف فنی بین بهترین کشاورز و سایر کشاورزان در گروه مزارع بزرگ حداقل و در گروه مزارع کوچک حداکثر بوده است. نسبت شکاف فناوری برای سه گروه فوق به ترتیب 80/0، 82/0 و 90/0 می‌باشد. یعنی مزارع بزرگ عملکرد تکنیکی بهتری دارند و دارای نسبت شکاف فناوری بالاتری در مقایسه با مزارع کوچک و متوسط می‌باشند.
کلیدواژه‌ها